The Flemish Librarian

Onlangs was ik in Washington op het Computers in Libraries congres.  Wat ook dit jaar weer in het oog sprong was de impact van de financiële crisis op bibliotheken.  Presentaties met in de titel ‘free’ of ‘cheap’  trokken meer dan volle zalen.

Ondertussen worden de gevolgen van de wereldwijde financiële crisis ook voelbaar in eigen land. De VOB kondigde in februari al aan dat 63% van de bibliotheken in 2010 of later geconfronteerd zou worden met bezuinigingen. De laatste maanden wordt de lijst met getroffen bibliotheken alleen maar langer. In Brabant bijvoorbeeld waar het bestuur van de provincie Noord-Brabant wil stoppen met de financiering van het netwerk van Brabantse bibliotheken.  Maar ook andere bibliotheken zoals Haarlem, Middelburg, Vlissingen enz. ontsnappen niet aan de gevolgen van de financiële malaise.

Waar ik benieuwd naar ben is de manier waarop de bibliotheeksector met deze bezuinigingen zal omgaan. Blijven we zoals vanouds steken in zelfmedelijden of gaan we effectief op zoek naar nieuwe modellen, nieuwe en slimmere manieren van werken?  Durven we keuzes te maken in het voordeel van de gebruiker?  Durven we onszelf met andere woorden heruit te vinden? Zo zorgen de bezuinigingen misschien voor een nieuwe wind door bibliotheekland?

Dat veel organisaties bewuster en slimmer omgaan met gemeenschapsgelden toont het artikel aan van Jeroen de Boer over het Muziek Centrum Nederland (MCN) dat gekozen heeft voor Koha, een open source ILS dat in Nederland nog maar zeer sporadisch wordt gebruikt . Volgens één van de projectleiders een slimme keuze, want “het bespaart tijd en geld. En het is toch gemeenschapsgeld wat wij hier gebruiken.”
Nog in nummer 4 van DB kijkt Laurent Meese in zijn stuk ‘Cabriologie’ naar Cabrio, de verrijkte bibliotheekcatalogus van Brugge die  ruim een jaar geleden gelanceerd werd. Wat opvalt in dit artikel is de kracht van samenwerking op lokaal en bovenlokaal niveau en de durf van de bibliotheek om zich in een bredere netwerkomgeving te profileren en nieuwe gebruikers aan te spreken. Nu nog een keuze, binnenkort misschien een must?
Veel leesplezier!

Deze blogpost is verschenen als editorial in Digitale Bibliotheek Nr.4.

Vorige week vond de 25e editie plaats van het congres Computers in Libraries in Washington DC. Het thema dit jaar was ‘Information fluency: literacy for life’. Enkele korte impressies:

• Wat ook dit jaar weer opvalt is de grote impact van de financiële crisis op de Amerikaanse bibliotheken. ‘free’ of ‘cheap’ komt heel vaak voor in de titels van druk bijgewoonde presentaties. Interessant op dit vlak was de sessie ‘New and open source tools’ van Darlene Fichter en Nicole Engard. Bijzonder charmant en moedig was het praatje van Louise Alcorn, ‘Bright ideas in dark times’. Door de economische crisis doen meer mensen een beroep op de bibliotheek die bijvoorbeeld op zoek zijn naar een nieuwe baan. Jammer genoeg zijn bijna alle vacatures online te vinden en mensen moeten ook online solliciteren. Dat probleem is één van de vele opportuniteiten voor bibliotheken die – in deze tijden van budgetschaarste – meer dan ooit hun waarde moeten aantonen. Bovendien liggen er massa’s kansen voor het rapen om werkzoekenden te ondersteunen. Organiseer bijvoorbeeld vertelmomenten voor kinderen. Hun ouders – vaak druk op zoek naar een nieuwe baan – kunnen zich dan in alle rust concentreren op solliciteren.

• Het onderwerp ‘Ebooks’: net als in Nederland zitten bibliotheken in de VS met delfde vragen en dilemma’s. hoe zal de technologie van ereaders evolueren, DRM, open versus gesloten formats, enz..Een goed verslag over de ebooks-sessies is te vinden op de blog van Sarah Houghton-Jan (Librarian in Black). En natuurlijk was de Ipad alomtegenwoordig op CIL: zowel fysiek als in de presentaties. Volgens de één een sterk staaltje vernuftigheid, volgens de ander totaal voorbijgestreefd. Wie zal het zeggen. Mijn persoonlijke indruk: de Ipad is vooral een leuke kijkdoos, maar geen werkinstrument.

• Ook weer een flinke dosis Web2.0 op CIL: een interessante insteek bood de presentatie van Meredith Farkas over ‘org2.0′  of waarom al/veel web2.0-projecten falen. Als redenen haalt ze onder andere aan: er zijn massa’s tooltjes op de markt, maar hebben klanten er nood aan? Daar zijn waar je gebruikers zijn is goed, maar lever je daar ook toegevoegde waarde? Volgens Farkas is Library2.0 bovendien een ’state of mind’ die onder meer draait om vertrouwen in je gebruikers, het opgeven van de ‘perfectie-cultuur’ (alles is beta) enz…

• LibraryMan Michael porter had het in zijn sessie (samen met collega Amanda Clay Powers ), ‘Analyzing, evaluating and communicating the value of web presence’ over  hoe je de waarde aantoont van het gebruik van social tools in je bibliotheek.

• Ook een interessante insteek bood de sessie’ Library engagement through open data’ of hoe je data over bibliotheekgebruik beter visualiseert op het net en in de bieb. Wordt vervolgd in DB.
• Ik leerde bijzonder veel bij tijdens de presentatie van Paul Coyne (Emerald) over hoe je met QR-codes je mobiele gebruikers bereikt. Al enkele bibliotheken maken gebruik van deze technologie. Een goed voorbeeld is Huddersfield University die qr-codes gebruikt voor haar ‘text a librarian’ service. Je hoeft dus niet langer een nummer of url te noteren. Je mobiele telefoon met een QR code reader doet het werk voor je. Snel maar eens die QR code generator uitproberen om mijn eigen QR-code te maken…

• En natuurlijk waren er weer drie sterke keynotes. Bijzonder boeiend vond ik de visie van David Ferriero, de tiende archivaris van de Verenigde Staten. Een man met een bijzonder indrukwekkend cv, als je het mij vraagt. Niet voor niets werd hij onlangs verkozen door Obama. Ferriero is onder andere verantwoordelijk voor het Open Government Initiative. Door middel van zijn blog ‘aotus‘ wil hij onder meer de gewone burger bij dit initiatief betrekken. ook wil hij aantonen wat een archivaris zoal doet. HIj heeft twee grote zorgen: de eerste is de lage tevredenheid van het archiefpersoneel en de elektronische records. Veel wordt bewaard, maar weinig wordt gepreserveerd voor de toekomst, stelt hij vast.

• Dit jaar had ik de kans om zelf een workshop te geven over mediawijsheid. Wat me bijzonder opviel bij de deelnemers was het gebrek van visie en strategische planning op het vlak van mediawijsheid/geletterdheid.  Dat was ook hetgeen de meeste deelnemers meenamen uit mijn workshop : plan! Misschien ook een tip voor Nederlandse bibliotheken. Er zijn veel willekeurige activiteiten, maar dikwijls ontbreekt de strategische visie hierachter. We willen alles aanbieden voor iedereen en we denken daarbij te weinig vanuit behoeften. Dat moet toch anders kunnen, niet?

Jammer genoeg kreeg het congres voor mij dit jaar een vervelend staartje. Zo zit ik momenteel nog in Washington DC door de eigenwijsheid van een Ijslandse vulkaan. Een ding staat nu al vast: de impact van sociale netwerken is groter dan ooit in tijden van nood. Mensen helpen elkaar, steunen elkaar enz.  Dit had nooit mogelijk geweest zonder het interactieve web. Zelf vind ik het ook erg hartverwarmend dat zoveel mensen met me meevoelen. Bedankt iedereen!

Gedetailleerde verslagen van CIL zijn te lezen op de blogs van onder meer:
Librarian in Black.

On Tuesday,  I attended the Social computing tools for learning and knowledge sharing
session of my own section in cooperation with the  Library and Research Services for Parliaments and Information Technology.  A very inspiring presentation was given by Madeleine Lefebreve (Ryerson University) about the use of mobile services for building community & collaboration with students.  Another approach was offered by Moira Fraser from the New Zealand Parliament who, instead of focusing on the tools, focused on engaging communities and knowledge-sharing between the people in her organisation. The ‘participatory library’ she called it. Before lunch I spoke on the use of social tools in the Public library of Vlissingen in order to improve customer service. I thereby focused on the combination of our internal wiki (internal dimension of social KM) with Question Manager, a new tool that makes the process of dealing with reference questions more transparent and which is based on the vision of making the best use of the knowledge librarians have (the external dimension of social KM).  We have now developed the tool and we will start testing it in September not only within our library, but together with partners like the Naturalis museum in Leiden.

After attending my own section’s meeting in the afternoon, I was asked to give a short presentation for a group of American students from Rutgers University who were at IFLA for their course on ‘International Librarianship’.  After my short talk, they had the opportunity to ask questions about librianship in the Netherlands and about knowledge management in my own library. What really struck me was the enthousiasm of these students and their eagerness to learn.  Tuesday night ended with a ‘social evening’, organized by IFLA.  What I enjoyed the most was the impressive concert in Milan’s Duomo and the beautiful exhibitions in the Palazzo Reale.

On Wednesday there was the Panel Discussion based on the outcomes of the off-site workshop held on Tuesday 25 August at the University of Milan, Digital Library Futures: user perspective and institutional strategies.Despite the fact that almost all sessions during the conference contained some web2.0-initiatieves and ideas, there was also a dedicated session of the special interest group Libraries and the Web 2.0. This could have been an interesting session, but it was poorly organized. Moreover, the room was too small and the discussion offered little added value for the many librarians with different levels and expectations towards the session. A missed opportunity, since the topic offers a lot of opportunities for librarians to have a good discussion. Despite this bad session, I had an interesting talk with Gillian Hanlon from the Scottisch SLAINTE. She told me that her organisation will draw up some guidelines for librarians who want to web2.0. They will be online around the end of September.

Another interesting session on Thursday was organised by the Reference and Information Services section:
The pro-active librarian: the how and why. Yoo-Seong Song (University of Illinois at Urbana-Champaign, Urbana, USA) (Designing library services based on user needs: new opportunities to re-position the library) talked about how reference librarians in his university were ‘forced’ to reinvent themselves into career counselors due to the changing needs of students.

To conclude my summary of IFLA’ s annual congress, I want to focus on the question why you should go to IFLA?

I hear a lot of people saying that it is not worth going to IFLA’s yearly conference for the following reasons:
-    The content is too academic
-    You do not have the opportunity to talk to presenters/authors
-    There are very few innovative examples of library work
-    It is too expensive
-    We read everything on the internet or on blogs
-    Etc..

I do not agree on some points. I do admit it is quite expensive to participate, but I do not agree with the other arguments. First of all, I think as a librarian it is your duty to stay open to what is happening in the universal library field. How can you provide local services without understanding the broader context of librarianship and of the way communities evolve?  Secondly, IFLA does not only focus on innovation, but on aspects of the information society and librarianship to concerns us all.  A good example is their advocacy work for more flexible copyright conditions for libraries (in the context of digitization) etc.. The main reason why I attend the conference is of course the people. As a participant you get ample ‘social and professional opportunities to meet colleagues from all over the world! Of courses, you can also meet them online, but face to face sharing offers so much added value to me!
If you really want to be involved in IFLA (like me), you can become a member (or your institution can) and get yourself engaged in one the many sections. In this way, you – as a librarian – can really make a difference. Moreover, being engaged offers so many opportunities for meeting like-minded colleagues and it is very rewarding. The way I see it, being an IFLA-member is a mission. It is a chance to make a difference in librarianship on a global scale. So… will I see you next year in Gothenborg?

For more information on the KM section, please take a look at the IFLA-website or contact me.

Vorige week had ik een inspirerend gesprek en interview met mijn grote voorbeeld Claudia Lux (IFLA-presidente) over het belang en de toekomst van de ‘digitale bibliotheek’. Alsook over alle uitdagingen die ermee gepaard gaan. Een uitspraak van Claudia die me is bijgebleven luidt: “The digital library is not about wires, but about people”. Een stelling die ik alleen maar kan beamen. Als verantwoordelijke voor de digitale bibliotheek in Vlissingen probeer ik ook vooral het kennis delen tussen medewerkers te faciliteren zodat op termijn al onze klanten daar beter van worden. En dat is toch de missie van elke bibliotheek, toch?

De updates van deze blog en van DB zijn nu ook te lezen op de gloednieuwe Twitter-account van Digitale Bibliotheek.

De mooie foto is van Daniëlle van der Schans.

De tweede dag van CIL werd afgetrapt door onze eigenste Erik Boekesteijn (DOK) die een interview had met Paul Holdengraber (New York Public Library). Paul was vorig jaar te gast op Bibliotheekplaza en wist toen al iedereen in de zaal te bekoren. Ondanks het feit dat ik hem al enkele keren live bezig zag ben ik nog steeds onder de indruk van zijn serene verschijning, zijn humor, maar vooral zijn intelligentie.  Paul sloot het interview af met een indrukwekkend citaat van Barack Obama die uitlegt hoe hij zijn eerste baan vond dankzij de bibliotheek.

Na Holdengraber was het tijd voor alweer een spreekster van formaat, nl. Helen Blowers (bedenkster 23Dingen). Zij gaf een levendige opsomming van negen feiten over digital natives en vervolgens reikte ze een framework aan met drie strategieën voor bibliotheken in het omgaan met deze generatie. De drie sleutels tot succes, volgens Helen, zijn: engagement, enrichment en empowerment.  Bibliotheken moeten zichzelf de vraag stellen: beantwoorden de tools die we inzetten aan deze criteria of niet?  Een leuk nieuwtje voor de fans van Helen: zij zal in de toekomst geregeld een stukje schrijven voor Digitale Bibliotheek.

De volgende spreker op het programma was David Lee King. Hij had het over hoe je als bibliotheek een rijke digitale ervaring creëert voor klanten (via je website). Geen gemakkelijk klus, maar David lijkt de kunst volledig in de vingers te hebben. Hij heeft er zelfs een boek over geschreven.  Volgens David zijn er drie paden die leiden naar de ultieme digitale beleving: structural path (usability), community path (maak deel uit van de conversatie) en customer path (verras de klant).

Neem alvast een kijkje op de website van de bibliotheek waar King werkt (Topeka and Shawnee County Public Library).

In de namiddag stonden ook nog John Blyberg en Marydee Ojala als sprekers op het programma. Meer over hun presentaties in de volgende nummers van Digitale Bibliotheek.

Een boeiende dag werd afgesloten met een wel heel levendig debat – geleid door Stephen Abram – over nieuwe en dode technologieën. Nooit geweten dat bibliothecarissen zo gevat uit de hoek konden komen. Natuurlijk zal de wijn vooraf er ook wel voor iets tussen hebben gezeten.

De eerste dag van het Computers in Libraries –congres in Washington werd ingezet door Lee Rainie, Director Pew Internet & American Life Project. Na een uiteenzetting over hoe het internet het informatiegedrag van mensen heeft veranderd, zoomde Rainie dieper in op de resultaten van recent onderzoek over sociale netwerken. De doelstelling van het onderzoek was na te gaan hoe mensen omgaan met hun mobiele gadgets. Op basis van de resultaten zijn twee grote groepen technologiegebruikers te onderscheiden: 39% van de bevolking heeft een positieve houding t.o.v. mobiele gadgets en 61% klampt zich nog steeds vast aan desktopapparatuur. Beide groepen zijn op hun beurt onder te verdelen in 5 subcategorieën.  Zo bestaat groep 1 uit digital collaborators, ambivalent networkers, media movers, roving nodes en mobile newbies. Groep 2 is onder te verdelen in desktop veterans, drifting surfers, information encumbered, tech indifferent en off the network. In dezelfde context introduceerde Rainie het begrip ‘homo erectus’, een nieuw soort mens met andere verwachtingen over onder andere toegang to informatie en tijdsbesteding
Rainie sloot zijn presentatie af met vijf rollen die bibliotheken kunnen spelen in sociale netwerken. Wie meer wil lezen: bekijk de presentatie van Lee Rainie.

Een tweede interessante sessie op het programma vandaag werd geleid door Donna Scheeder, Director Law Library Services, Law library (Library of Congress). Zij en haar collega’s hadden het over een uniek project dat focust op het ontsluiten van juridische blogs (blawgs) waardoor ze een deel worden van de collectie. De reden hiervoor is dat blogs eigentijdse en relevante informatie bieden en dus thuis horen in een bibliotheekcollectie.Het resultaat zal eind deze week te zien zijn op hun website.
De voormiddag werd afgesloten met een presentatie van marketingexperte Kathy Dempsey. Zij somde in 40 minuten 25 tips op voor bibliotheken die  lokale samenwerkingsverbanden willen aangaan.

Na de middag stonden er nog interessante uiteenzettingen over wikis en nings, Flickr  Commons, cloud computing en bibliotheekblogs op het programma.
Wie meer wil lezen hierover kan een kijkje nemen op de blog van organisator Information Today. Ook in de volgende nummers van Digitale Bibliotheek zal ik meerdere artikels wijden aan enkele boeiende en vernieuwende initiatieven die hier de revue passeren. Wordt vervolgd dus…

Volg CIL2009 live op deze website.